Makaleler     Dergiler     Kitaplar    

Mukaddime-Mardin Artuklu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi

Yıl 2011 , Cilt , Sayı 3

Makale özeti ve diğer detaylar.

Makale özeti
Başlık :

Lı dor behsa patronajê mem û zîna ehmedê xanî

Yazarlar :
Yazar kurumları :
Alparslan Üniversitesi Kürt Dili ve Edebiyatı Bölümü1
Görüntülenme :
140
DOI :
Özet Türkçe :

Mem û Zîna Ehmedê Xanî di edebiyata Kurdan de yekemîn mesnewiya evînî û hikayî ye ku ji gelek hêlan ve ew girîngtirîn berhema Kurdî ye. Ehmedê Xanî, li gor şertên nivîsîna mesnewiyan, berhema xwe Mem û Zînê dinivîse. Lê ji gelek hêlan ve taybetmendiyên ku Mem û Zînê ji mesnewiyên Tirkî û Farisî cudatir dikin hene. Ji wan jî belkî ya herî muhîm ew e ku, Mem û Zîn her çend yekemîn mesnewiya Kurdî be jî, di vê mesnewiyê de muellifê wê bi sîstema patronajê hesiyaye. Herwisa Ehmedê Xanî di beşên pêşî yên Mem û Zînê de qala bazar û rewaca şi'ra klasîk û têkiliyên huner û şairtî û seray û patronajê dike. Em jî di vê nivîsê de dê li ser wan girîngiyên Mem û Zînê bisekinin û dê di vê sîstema patronajê de gotinên Ehmedê Xanî ligel gotinên şairên dîtir hevber bikin.

Özet İngilizce :

Ehmedê Xanî'nin Mem û Zîn isimli mesnevisi, Kürt edebiyatının hikâyeli aşk mesnevilerinin ilki ve Kürtçenin en önemli klasik eserlerindendir. Ehmedê Xanî, eseri Mem û Zîn'i mesnevi yazma geleneği çerçevesinde yazmıştır. Ancak Mem û Zîn'i Türkçe ve Farsça mesnevilerden ayıran birtakım özellikleri vardır. Bunlardan belki de en önemlisi, Mem û Zîn ilk Kürt mesnevisi olsa da, müellifinin patronaj sisteminin farkında olması ve eserini bu sistem çerçevesinde yazmasıdır. Zaten Ehmedê Xanî Mem û Zîn'in ilk bölümlerinde klasik şiirin "pazarı"ndan ve sanat, şair, saray ve patronaj ilişkilerinden söz eder. Bu yazıda Mem û Zîn'in önemli noktaları üzerinde duracak ve patronaj sisteminin içerisinde Ehmedê Xanî'nin eserinde söyledikleriyle diğer mesnevî şairlerinin söylediklerini karşılaştıracağız.

Tam metin (Türkçe) :
Paylaş :
Benzer Makaleler
Yorum Yap
  • Adınız :
  • Güvenlik Kodu :
  • Yorum :