Makaleler     Dergiler     Kitaplar    

Muhasebe ve Finans Tarihi Araştırmaları Dergisi

Yıl 2012 , Cilt , Sayı 3

Makale özeti ve diğer detaylar.

Makale özeti
Başlık :

Türkiye’de toplu taşımacılıkta bir öncü kuruluş: iett (istanbul elektrik, tramvay, tünel işletmeleri) xix. yüzyıl

Yazarlar :
Yazar kurumları :
İETT Genel Müdürü Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Görevlisi1
Görüntülenme :
302
DOI :
Özet Türkçe :

2012 Yılı İETT’nin 140. kuruluş yıl dönümü olarak kutlanmaktadır. XIX. Yüzyılın ikinci yarısının ortalarında İstanbul’da kara ulaşımını geliştirme ihtiyacının artması karşısında, hem Galata - Pera tünelinin yapımına ve hem de Karaköy merkez olmak üzere atlı tramvaylar işletmeciliğine karar verildiği gözlenmektedir. Fransız, İngiliz şirketleri ve Osmanlı’nın katkıları ile ve verilen imtiyazlara dayalı olarak gerçekleştirilen bu yatırımların, halka tahvil satışı ile finanse edildiği görülmektedir. Çağdaş ulaşım araçlarına geçişi sağlayan bu girişimlerin ortaya koyduğu birçok husus arasında, halka tahvil satışının gerçekleştirilebilmesi, yatırım maloluşu hesaplarının yapılabilmesi, gelir-gider dengesinin kurulabilmesi, ileri seviyede mali tabloların ve özellikle gelişmiş bir gelir tablosu anlayışının varlığı, yani ileri bir muhasebe anlayışına sahip olunması dikkati çekmektedir. 1870’li yıllarda iki ayrı şirketin kurulması ile başlayan girişimlerin, hem kentsel ulaşım dönüşümün sağlanmasına, hem çağdaş işletmecilik anlayışının uygulanmasına ve hem de mali açıdan çağdaş muhasebe uygulamalarına öncülük yaptığı görülmektedir. Bu iki şirketin ilk kırk yılının işletmecilik ve muhasebe uygulamaları açısından incelenmesi bu araştırmanın konusunu oluşturmaktadır. Kırk yılın sonunda ise, verilen rüçhan haklarında ortaya çıkan sorunlar dolayısı ile oluşturulan konsorsiyum çatısı altında bu iki şirketin birleştirildikleri görülmektedir. Bu durumun 1939 yılında yapılan millileştirmeye ve İstanbul Elektrik, Tünel, Tramvay İşletmeleri (İETT) adının verilmesine kadar devam ettiği bilinmektedir.

Özet İngilizce :

40th foundation day of IETT is being celebrated in 2012. It is observed that horse carried tramways in the center of Karaköy and Galata - Pera tunnel was established because of the need for developed ground public transportation in the second half of the 19th century. Those investments were substantiated by French and English firms, thus with the aids and privileges of the Ottoman Empire. Public bonds financed those investments. Those initiatives are important in many ways; sales of loans were actualized, cost calculations were done effectively, balance between income and expenditures could be set, developed financial statements and most importantly a developed income statement can be observed. Initiatives started with two separate firms and leaded a way for urban transformation, modern management concepts and modern accounting practices. This paper aims to examine the first forty years of those two firms. After the first forty years, it is observed that those two firms are merged under a consortium due to the pre-emptive rights. This condition continued until the nationalization of these firms in 1939 and named as Istanbul Electricity, Tramway and Tunnel General Management (IETT).

Anahtar kelimeler :
Paylaş :
Benzer Makaleler
Yorum Yap
  • Adınız :
  • Güvenlik Kodu :
  • Yorum :