Uyum Analizi Kullanarak Y Kuşağı Akıllı Telefon Kullanıcılarının Tüketici Davranışlarının Anlaşılması: Bursa Örneği

Öz Bu çalışmanın amacı istatistiksel yöntemler kullanarak Bursa pazarında Y kuşağı akıllı telefonkullanıcılarının tüketici davranışlarının anlaşılmasıdır. Bu amaçla, Bursa ilinde yaşayan ve Y kuşağındanoluşan 1052 bireye bir anket uygulanmıştır. Örneklem verilerine dayanarak yapılan Ki-Kare BağımsızlıkTestleri ve Uyum Analizleri ile elde edilen bazı öne çıkan araştırma sonuçları şöyledir: (i) Hane halkıgelir düzeyi ile mobil telefon operatör tercihi ilişkilidir. Özellikle, yüksek gelirli Y kuşağı ve Turkcell mobiltelefon operatörünü tercih eden Y kuşağı birbirine daha yakındır. Orta gelirli Y kuşağı ve Vodafone mobiltelefon operatörünü tercih eden Y kuşağı birbirine daha yakındır. Öte yandan, düşük gelirli Y kuşağı hemVodafone hem de Avea/Türk Telekom mobil telefon operatörlerini tercih eden Y kuşağına daha yakındır.(ii) Mobil telefon operatör tercihi ile akıllı telefon marka tercihi ilişkilidir. Özellikle, Turkcell mobil telefonoperatörünü tercih eden Y kuşağı ve iphone marka akıllı telefonu tercih eden Y kuşağı birbirine dahayakındır. Vodafone mobil telefon operatörünü tercih eden Y kuşağı ve LG, Samsung, General Mobileve Sonymarka akıllı telefonları tercih eden Y kuşağı birbirine daha yakındır. Avea/Türk Telekom mobiltelefon operatörünü tercih eden Y kuşağı ve Vestel, Lenovo, Nokia, Huawei veASUSmarka akıllı telefonlarıtercih eden Y kuşağı birbirine daha yakındır.

Kaynakça

ABAR, H. ve KARAASLAN, A.,“Konut Talep Edenlerin Özellikleriyle Talep Edilen Konutun Özellikleri Arasındaki İlişkinin Çoklu Uyum Analizi Yöntemi ile İncelenmesi: Atatürk Üniversitesi Personeli Örneği”, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 27(3), 2013, 323-339.

ARYANA, B., CLEMMENSEN, T. ve BOKS, C., “Users’ participation in requirements gathering for smart phones applications in emerging markets”, Univ Access If Soc, 14, 2015, 265-280.

BAYHAN, M. ve BİLDİK, T. ,“Çok Kriterli Karar Verme Tekniklerinden Analitik Hiyerarşi Süreciyle Akıllı Telefon Seçimi”, Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 6(3), 2014, 27-36.

BAYRAM, N.,“An Application about the Problems of Women in the Labour Force with Multiple Correspondence Analysis”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5 (4), 2003, 1-11.

BEH, E. J., “Simple Correspondence Analysis: A Bibliographic Review”, International Statistical Review, 72 (2), 2004, 257-284.

BOMHOLD, C., R.,“Educational use of smart phone technology: A survey of mobile phone application use by undergraduate university students”, Program: electronic library and information systems, 47(4), 2013, 424-436.

CANGÜR, Ş., SIĞIRLI, D., EDİZ, B., ERCAN, B.ve KAN, İ.,“Türkiye’de Özürlü Grupların Yapısının Çoklu Uyum Analizi ile İncelenmesi”, Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 31 (3), 2005, 153-157.

CARROLL, J. D., Paul E. GREEN, P. E. ve SCHAFFER, C. M.,“Interpoint Distance Comparisons in Correspondence Analysis”, Journal of Marketing Research, 23 (3), 1986, 271-280.

CHOI, Y., SONG,, E. ve OH, E., “Effects of Teaching Communication Skills Using a Video Clip on a Smart Phone on Communication Competence and Emotional Intelligence in Nursing Students”, Archives of Psychiatric Nursing, 29, 2015, 90-95.

COŞKUN, A.ve ERBUĞ, Ç.,“Designing for Behaviour Change: Smart Phone Applications as Persuaders of Pro-environmental Behaviours”, METU JFA, 31 (1),2014, 215-233.

ÇAKIR, F. ve DEMİR, N.,“Üniversite Öğrencilerinin Akıllı Telefon Satın Alma Tercihlerini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma”Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 29 (1), 2014, 213-243.

ÇAKMAK, Z., BAŞ, M. ve YILDIRIM, E.,“Gri İlişkisel Analiz ve Uyum Analizi ile Bir İşletmede Karşılaşılan Üretim Hatalarının İncelenmesi”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 17 (1), 2012, 123-142.

DAS, S. ve SUN, X., “Association knowledge for fatal run-off-road crashes by Multiple Correspondence Analysis”,IATSS Research, 39,2016, 149-155.

DEMIRCI, K., ORHAN, H., DEMİRDAŞ, A., AKPINAR, A. ve SERT, H.,“Validity and Reliability of the Turkish Version of the Smartphone Addiction Scale in a Younger Population”, Bulletin of Clinical Pychopharmacology, 24 (3), 2014, 226-234.

DI FRANCO, G.,“Multiple correspondence analysis: one only or several techniques?”, Qual Quant, 50, 2016, 1299-1315.

DOĞAN, U. ve TOSUN, N. İ., “Lise Öğrencilerinde Problemli Akıllı Telefon Kullanımının Sosyal Kaygı ve Sosyal Ağların Kullanımına Aracılık Etkisi”, Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22, 2016, 99-128.

ELEVLI, S., UZGÖREN, N. ve ELEVLİ, B.,“Correspondence analysis of repair data: a case study for electric cable shovels”, Journal of Applied Statistics, 35 (8), 2008, 901-908.

ERINCI, F.ve SULAK, H.,“Analitik Hiyerarşi Proses ile Akıllı Telefon Seçimi”, Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19 (4), 2014, 225-239.

GOWER, J. C.,“Fisher’s Optimal Scores and Multiple Correspondence Analysis”, Biometrics, 46 (4), 1990, 947-961.

GÖKALİLER, E., AYBAR, A. ve GÜLAY, G.,“Bir Statü Tüketimi Göstergesi Olarak iphone Markalı Akıllı Telefon Algısı: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma”, Selçuk İletişim, 7 (1), 2011, s. 36-48.

GÜRBÜZ, H., GÜLTEKİN, Ö. ve ÖZMEN, M.,“Billboard Reklamlarının Tüketicilerin Satın Alma Kararına Etkileri”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (1), 2009, 181-201.

HOFFMAN, D. L. ve FRANKE, G. R.,“Correspondence Analysis: Graphical Representation of Categorical Data in Marketing”, Journal of Marketing Research, 23 (3), 1986, 213-227.

HOFFMAN, D. L. ve De LEEUW, J.,“Interpreting Multiple Correspondence Analysis as a Multidimensional Scaling Method”, Marketing Letters, 3 (3), 1992, 259-272.

HSIAO M.H. ve CHEN, L. C., “Smart phone demand: An empirical study on the relationships between phone handset, Internet access and mobile services”, Telematics and Informatics, 32, 2015, 158-168.

JANIAK, M., K., CHEBA, K. ve KOLAKOWSKİ, T., “The Multiple Correspondence Analysis of Customer Preferences at M-Commerce Market”, Actual Problems of Economics, 5, 2015, 462-469.

JANKOVIC, B., NIKOLIC, M., VUKONJANSKI, J., ve TEREK, E.,“The impact of Facebook and smart phone usage on the leisure activities and college adjustment of students in Serbia”, Computers in Human Behavior, 55, 2016, 354-363.

KACIAK, E. ve LOUVIERE, J.,“Multiple Correspondence Analysis of Multiple Choice Experiment Data”, Journal of Marketing Research, 27 (4),1990, 455-465.

KHOO H., L. ve ASITHA, K. S.,“User requirements and route choice response to smart phone traffic applications (apps)”, Travel Behaviour and Society, 3, 2016, 59-70.

LI S.C., S., “Adoption of three new types of computers in Taiwan: Tablet PCs, netbooks, and smart phones”, Computers in Human Behavior, 35, 2014, 243-251.

LUMLEY, M. A., SHI, W., WILHOL, C., SLATCHER, R., B., SANDMARK, H., WANG, S., HYTTER, A. ve ARNETZ, B. B.,“The Relationship of Chronic and Momentory Work Stress to Cardiac Reactivity in Female Managers: Feasibility of a Smart Phone-Assisted Assessment System”, Psychosomatic Medicine, 76, 2014, 512-518.

MOHANRAJ, M. P., SIDDIQUE, S. M. ve RAMESH, N., “Brand Positioning of Green Cars: A Correspondence Analysis Approach”, The IUP Journal of Brand Management, 11 (3), 2014, 7-18.

NOYAN, C.,O., DARÇIN, A. E., NURMEDOV, S., YILMAZ, O., ve DİLBAZ, N.,“Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeğinin Kısa Formunun Üniversite Öğrencilerinde Türkçe Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması”, Anadolu Psikiyatri Dergisi, 16 (1), 2015, 73-81.

ÖZBEK, V., ALNIAÇIK, Ü., KOÇ, F., AKKILIÇ, M. E., ve KAŞ, E.,“Kişilik Özelliklerinin Teknoloji Kabulü Üzerindeki Doğrudan ve Dolaylı Etkileri: Akıllı Telefon Teknolojileri Üzerine Bir Araştırma”, International Review of Economics and Management, 2 (1),2014, 36-57.

ÖZÇOMAK, M., S., TALAŞ, E. ve OKTAY, E.,“Türkiye’deki Coğrafi Bölgelerin Kişi Başına Düşen Gayri Safi Yurtiçi Hasıla Değerlerine Göre Uyumluluğunun Araştırılması”, Ekev Akademi Dergisi, 36, 2008,407-422.

ÖZKOÇ, H.,“Hastaların Sağlık Kurumu Tercihlerini Ekileyen Faktörlerin Belirlenmesi: Uygunluk Analizi ve Nested Logit Model”, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15 (2), 2013, 267-280.

ÖZKOÇAK,Y.,“Türkiye’de Akıllı Telefon Kullanıcılarının Oyalanma Amaçlı Tercih Ettikleri Mobil Uygulamalar”, Global Media Journal, 6 (12),2016, 106-130.

ÖZSOY, T. ve İZMİR, O.,“Türkiye’deki Üniversite Öğrencilerinin Mobil Telefon ve Mobil Uygulama Tercihleri”, Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 7 (15),2016, 308-329.

PETTEGREW, L., S. ve DAY, C., “Smart Phones and Mediated Relationships: The Changing Face of Relational Communication”, Review of Communication, 15 (2), 2015, 122-139.

RENCHER, A., C., Methods of Multivariate Analysis, USA: A John Wiley & Sons, Inc. Publication, 2002.

RENNIE, T. W. ve ROBERTS, W.,“Data Mining of Tuberculosis Patient Data Using Multiple Correspondence Analysis”, Epidemiology and Infection, 137 (12),2009, 1699-1704.

ROBERTS, J., A., PULLIGAND, C. ve MANOLIS, C.,“I need my smartphone: A hierarchical model of personality and cell-phone addiction”, Personality and Individual Differences, 79, 2015, 13-19.

SAM, N. ve ERTÜRK, H.,“Konut Kalitesinin Mekansal Dağılımının İstatistiksel Analizi”, Ç. Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19 (3),2010, 299-308.

SCHRIEVER, B. F.,“Scaling of Order Dependent Categorical Variables with Correspondence Analysis”, International Statistical Review, 51 (3),1983, 225-238.

SOURIAL, N., WOLFSON, C., ZHU, B., QUAIL, J.,, FLETCHER, J., KARUNANANTHAN, S., ROCHE, K. B., BELANDAND, F. ve BERGMAN, H.,“Correspondence analysis is a useful tool to uncover the relationships among categorical variables”, Journal of Clinical Epidemiology, 63, 2010, 638-646.

SUKI, N., M.,“Students’ dependence on smart phones: The influence of social needs, social influences and convenience”, Campus-Wide Information Systems, 30 (2),2013, 124-134.

SUNER, A. ve ÇELİKOĞLU, C. C., “Toplum Tabanlı Bir Çalışmada Çoklu Uygunluk Analizi ve Kümeleme Analizi ile Sağlık Kurumu Seçimi”, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25 (2), 2010, 43-55.

ŞIKLAR, E. YILMAZ, V., ve COŞKUN, D.,“Eskişehir’deki Üniversitelerde Görevli Akademik Personelin İş Tatmini ve Duygusal Tükenmişliklerinin Log-Linear Modeller ve Correspondence Analizi ile İncelenmesi”, Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 26 (2),2011, 113-134.

TATLI, H.,“Akıllı Telefon Seçiminin Belirleyicileri: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Uygulama”, Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5 (2), 2015, 549-567.

TER, B., ve CAJO, J., F.,“Correspondence Analysis of Incidence and Abundance Data: Properties in Terms of a Unimodal Response Model”, Biometrics, 41 (4),1985, 859-873.

THOMAIRY, N., A., ALSALAMAHAND, S., ve COUSTASSE, A.,“Use of Smartphones in Hospitals”,The Health Care Manager, 34 (4), 2015, 297-307.

TOPAY, M. ve PARADIR, M. Ö.,“Isparta İli Örneğinde CBS Yardımıyla Alternatif Turizm Etkinlikleri için Uygunluk Analizi”,Tarım Bilimleri Dergisi, 21, 2015, 300-309.

UZGÖREN, N.,“Uyum Analizinin Teorik Esasları ve Regresyon Analizi ile Benzerliğinin Grafiksel Boyutta Karşılaştırılması”, Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 18, 2007, 1-20.

VAN DER HEIJDEN, P., G., M., DE FALGUEROLLESAND, A., ve DE LEEUW, J.,“A Combined Approach to Contingency Table Analysis Using Correspondence Analysis and Log-Linear Analysis”, Journal of the Royal Statistical Society. Series C (Applied Statistics), 38 (2),1989, 249-292.

VAN DER HEIJDEN, P., G., M., TEUNISSENAND, J., ve VAN ORLE, C., “Multiple Correspondence Analysis as a Tool for Quantification or Classification of Career Data”, Journal of Educational and Behavioral Statistics, 22 (4),1997, 447-477.

VAN HERK, H., ve VAN DE VELDEN, M.,,“Insight into the relative merits of rating and ranking in a crossnational context using three-way correspondence analysis”, Food Quality and Preference, 18, 2007, 1096-1105.

VAN STAN, J., T., GAY, T., E., ve LEWIS, E., S., “Use of multiple correspondence analysis (MCA) to identify interactive meteorological conditions affecting relative through fall”, Journal of Hydrology, 533,2016, 452-460.

VURUŞKAN, A., ve BULGUN, E.,“Kişiye Özel Giysiler için Vücuda Uygunluk Analizi”, Tekstil ve Mühendis, 20 (90), 2013, 42-53.

WANG, C., H.,“A market-oriented approach to accomplish product positioning and product recommendation for smart phones and wearable devices”, International Journal of Production Research, 53 (8),2015, 2542-2553.

WATSON, C., McCARTHY, J., ve ROWLEY, J., “Consumer attitudes towards mobile marketing in the smart phone era”, International Journal of Information Management, 33, 2013, 840-849.

WEN, C., H., ve YEH, W. Y.,“Positioning of International Air Passenger Carriers Using Multidimensional Scaling and Correspondence Analysis”, Transportation Journal, 49 (1), 2010, 7-23.

YOON, H.,S., ve OCCEANA, L., “Impacts of Customers’ Perceptions on Internet Banking Use with a Smart Phone”, The Journal of Computer Information Systems, 54 (3),2014, 1-9.

ZHOU, J., PATRICK, P., L., ve SALVENDY, G., “Oder adults’ use of smart phones: an investigation of the factors influencing the acceptance of new functions”, Behaviour & Information Technology, 33 (6), 2014, 552-560.