OYUNCULUK EĞİTİMİNDE ZEYBEK DANSLARI KAYNAKLI BEDEN FARKINDALIĞI YARATMA YÖNTEMİ ÖNERİSİ

Tiyatro ve dans, sahne sanatı olarak iç içe etkileşimli bir gelişim ve değişim sürecigeçirmiş, iki sanat dalının da temel amacı seyirci ile iletişim kurmak olmuştur. Builetişimin gerçekleşmesini sağlayan en güçlü anlatım aracı da sanatçının bedenidir.Duygu ve düşüncelerin sanatsal ifadeye dönüşmesine olanak sağlayan sanatçıbedeninin, bilinçli kullanımı ancak eğitimle mümkündür. Sahne üzerinde günlükyaşamdan farklı bir anlatım diline sahip olan bedenin, anlatım sınırlarınıgeliştirebilmek için her iki sanat dalının da farklı çalışma alanlarından yararlanmasıgerekmektedir. Oyunculuk eğitiminde beden dili ve dans tekniklerininkullanılmasının gerekli olduğu önermesiyle hareket eden bu çalışma, oyuncularınbedensel anlatım olanaklarını geliştirmesine yardımcı olacak, beden farkındalığıyaratarak, hareketin kültürel kodlarının beden yoluyla aktarımını sağlayacak, zeybekdansları kaynaklı bir yöntem önerisi sunmayı hedeflemektedir. Yöntem önerisi,bedene ve harekete dayalı oyunculuk yöntemlerinin çıkış noktasını merkez alarak,hareketin barındırdığı özelliklerin vücuda aktarımı sürecine odaklanmaktadır. Hergeçen gün yeni ve farklı anlatım arayışı içinde olan oyuncular için önerilen buyöntem, zeybek türündeki dansların yapısal analizi ve egzersiz aşamalarınıkapsayan bir uygulama önerisi sunmaktadır. 

A Proposal of Creating Body Awareness Using Zeybek Dance Principles in Acting Training

Theatre and dance, both targeting communication with the audience, have similarevolution process, closely related to each other. The strongest means expressionmaking that communication possible is the dancer’s body itself. The mindful use ofthe artist’s body where emotions and ideas become real as artistic expressions isonly possible by right education. Both theatre and dance as two different artsgenres have to use different areas for further and improved expression range ofhuman body having a unique language different on the stage than it is in daily life. This work is a recommendation of a method based on zeybek dances aimingenhancement in the expression capabilities of human body creating bodyawareness transferring the cultural codes in movement by the body with the ideaof how body language and dance techniques education are good compounds ofdrama education. The new idea focuses on the process of the transfer of thecontent and context of the movement to the body concerning the creation pointof acting methods. This method is advised for the actors in needs of newexpression ways including structural analyses and stages of the full exerciseprogram in every level.

Kaynakça

Demirsipahi, Cemil (1975). Türk Halk Oyunları. Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.

Ergün, Selda (2003). Çağdaş Doğaçlama. İzmir: Dokuz Eylül Yayınları

Foster, Susan Leigh (2007). “Dans Eden Bedenler”. Yirminci Yüzyılda Dans Sanatı: Kuram ve Pratik (Editörler: Şebnem Selışık, Gurur Ertem Aksan), İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi: 154.

Gazimihal, Mahmut Ragıp (1999). Türk Halk Oyunları Kataloğu. C.3. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.

Giurcescu, Anca (2009). “Dansın Gücü ve Sosyal ve Politik Kullanımı”. İpedak Erasmus Programı Basılmamış Ders Notu. Trondheim.

Hanna, Judith Lynne (1979). To Dance is Human: A Theory of Nonverbal Communication: University of Chicago Press.

Kaeppler, Adrienne Lois (1997). “Dans”. Milli Folklor Dergisi. S.33: 102.

Karademir, Abdurrahim (2003). “Zeybek Dansları”. Halk Bilimi Araştırmaları 1. Kitap: 194-196.

Mutlu, Erol (1998). İletişim Sözlüğü. Ankara: Cantekin Yayıncılık.

Nutku, Özdemir (2001). Dram Sanatı. İstanbul: Kabalcı Yayınevi.

Özer, Handan Ergiydiren (2002). “Çağdaşlık Ölçütleri ve Dans”. Dans Daima (Editör M. Evci) Ankara: FavoriYayınları: 269.

Selçuk, Hazal (2017, 09. 22). hazalselcuk.net. /yazilar/farkindalik.

Sklar Deidre (2007). Dansa Kültürel Açıdan Duyarlı Bir Yaklaşım İçin Beş Önerme. Yirminci Yüzyılda Dans

Sanatı Kuram ve Pratik. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi: 240-243.

Şenel, Suna Eden (1990). Hareket Notasyonu Halk Oyunları Yazımı. İzmir: Levent Müzikevi Yayınları.

Tek, Fidan Karlıova (1992). “Bedenin Dili ve Oyunculuk”. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. İstanbul: MimarSinan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.

Tevfik, Rıza (1998). “Dans Hakkında”. Dans Müzik Kültür Çeviri Araştırma Dergisi. S. 63: 283.