Sosyo-Ekonomik Durumları Bakımından Ailelerin Eğitime Katılımı

Problem Durumu: Ailelerin eğitimekatılımı, eğitimin niteliğini arttırmaya yönelik etkenler arasında enönemlilerinden biri olarak değerlendirilmektedir. Yapılan çalışmalarda ailekatılımının çocuğun öğrenmesini ve akademik başarısını arttırdığı ortayaçıkmıştır. Türkiye’de 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu’nun 16. maddesi ileokul aile işbirliğinin hayata geçirilmesi amaçlanmaktadır. Diğer bir ifadeyleailelerin eğitim sürecine katılımı yasal olarak da desteklenmektedir. Ailekatılımı, ailelerin desteklenmesi, eğitilmesi ve eğitime katılımlarınınsağlanması; çocukların eğitsel ve akademik deneyimlerinin arttırılması, evleriile eğitim kurumları arasındaki iletişimin kurulması ve sürdürülmesi yoluylageliştirilmesi yanında, eğitim programlarının ailelerin katılım ve katkılarıile zenginleştirilmesi gibi uygulamaları kapsayan sistematik bir yaklaşımdır.Bu katılımı etkileyen etkenlerden biri de ailelerin sosyo-ekonomikdüzeyleridir. Yapılan çeşitli çalışmalarda ailelerin sosyo-ekonomik düzeyleriöğrencilerin okula kaydolmasını, katılımını, akademik başarısını etkilediğisonuçlarına ulaşılmıştır. Günümüzde ailenin eğitime katılımı konusunda pek çokaraştırması bulunan ve önemli bir isim haline gelmiş Epstein aile katılımıkonusunda “ebeveynlik”, “iletişim”, “gönüllülük”, “evde öğrenme”, “karar alma”,“toplumla işbirliği” olmak üzere 6 tema sunmaktadır. “Ebeveynlik”, aileninöğrencinin okul başarısını teşvik etmek için sıcak ev ortamı oluşturmasında,öğrencinin öğrenim seviyesi ve yaşına uygun sağlık, beslenme ve eğitim gibiailenin yükümlülükleri arasında bulunan konularda aileye yardımcı olmayayönelik etkinlikleri kapsamaktadır. “İletişim”, ev ve okul arasında, okulprogramı ve çocuğun gelişimi hakkında bilgi akışına olanak tanıyan biriletişimdir. Buna göre öğretmen ve yöneticiler velilere öğrencilerin okuldakigelişimleri hakkında sistemli biçimde bilgi sunmalıdır. Okulda düzenli yapılantoplantılar, evlere formların yollanması, internet ya da telefon yoluylavelilerin bilgilendirilmesi bu etkinlikler içerisinde sayılabilir. “Gönüllülük”ailelerin okuldaki veya sınıftaki etkinliklere destek ve yardımcı olmaları içinorganize olmaları ve istihdam edilmeleri olarak tanımlanabilir. “Evde öğrenme”velilerin öğrencilerin ödevlerine, ders etkinliklerine, planlarına evde nasılyardım edeceği konusunda ailelere bilgi verilmesi, seminerler, konferanslarhazırlanması, okulda aile okuma etkinliklerinin düzenlenmesidir. “Karar alma”yönetici ve öğretmenlerin, velilerin okulda alınan kararlara en üst seviyedekatılmasını sağlamaları şeklinde tanımlanabilir. Bunun için okulda alınankararlara aileyi katmak, okulda velinin temsilci ve lider olmasını geliştirmekyönetimin ve öğretmenin görevidir. “Toplumla İşbirliği” bu kategori okulprogramlarının toplumun yardımı ile güçlendirilmesine ve toplumun sağlığı vekültürünün güçlendirilmesine yönelik bilgilerin öğrencilere aktarılmasınaişaret etmektedir. Bunun gerçekleşmesi için öğrenciler, veliler ve okulyönetimiyle birlikte topluma hizmet (örneğin geri dönüşüm, resim, müzik, drama,gibi etkinlikler) etkinlikleri yapabilirler. Ayrıca mezunların işbirliği ileetkinlikler yapılması da bu tema kapsamında yapılabilecekler arasındasayılmaktadır. Araştırmanın Amacı: Ailenin katılımının anlamı ve önemi konusu buçalışmanın hareket noktasını oluşturmakla birlikte, ailelerin sosyo-ekonomikdurumları bakımından okullardaki eğitim faaliyetlerine katılımlarının düzeyininsaptanması bu çalışmanın temel amacıdır. Devlet okullarıyla özel okullararasında ailenin eğitim sürecine katılımı arasında fark olup olmadığı daaraştırılan konulardan biridir. Buna göre, araştırmanın amacı, kamu ve özelilkokul ve ortaokullarda ailelerin sosyo-ekonomik durumları bakımından eğitimsürecine katılımlarına ilişkin yönetici, öğretmen ve veli görüşlerinin nelerolduğunun incelenmesidir. Bu genel amaç doğrultusunda şu soruya yanıtaranmıştır: Öğretmen, yönetici ve veli görüşlerine göre kamu okullarında veözel okullarda ailenin eğitim sürecine katılımları ebeveynlik, iletişim,gönüllülük, evde öğrenme, karar alma, toplumla işbirliği temalarında nasıldır?Araştırmanın Yöntemi. Araştırmada kullanılan veri toplamateknikleri doküman incelemesi ve görüşme yöntemidir. Çalışmada “sosyo-ekonomikdurumları bakımından ailelerineğitim sürecine katılımı” durumu, görüşme ve doküman incelemesi alt birimlerineulaşılarak incelenmiştir. Araştırmada kullanılan e-gazeteler, forumlar,internet sitesinde yayımlanan haberler ve duyurular doküman niteliği taşımaktadır. Araştırmanınçalışma grubunun, Muğla Menteşe ilçesinden seçilen toplam 7 kamu ilk veortaokulunda görev yapan 7 öğretmen, 3 yönetici ve bu okullarda çocuklarıöğrenim gören 6 veli ve Muğla İli sınırları içinde bulunan 2 özel ilk veortaokulda görev yapan 4 öğretmen, 1 yönetici ve bu okullarda çocukları öğrenimgören 3 veliden oluşmaktadır. Araştırmada çalışma grubu, amaçlı örneklemeyöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesi ile belirlenmiştir. Araştırmadaelde edilen verilerinin çözümlenmesinde NVivo8 paket programı kullanılmış vebetimsel analiz tekniğinden yararlanılmıştır.Araştırmanın Bulguları:Bulgular, betimsel analiz yaklaşımı ile sunulmuştur. Araştırma sonuçlarına görefarklı sosyo-ekonomik yapıdan gelen velilerin eğitim sürecine katılımıkonusunda farklı görüşleri olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birliktekamu okullarında ailelerin sosyo-ekonomik düzeyi yüksek olsa bile, okul aile 

Parent Involvement in Education in Terms of Their Socio-Economic Status

ProblemStatement:Increasing the quality of education and educating well-qualifiedstudents is one of the most important objectives of formal education. Informalresources are as important as formal resources in improving this efficiency andproductivity. In this respect, it can be said that family is the most importantinformal structure affecting the education of the child. In order to evaluatethe involvement of family in education, various ways of categorizing have beenimplemented. One of these systems provides six categories in parental involvement,which are parenting, communicating, volunteering, learning at home, decisionmaking and collaborating with the community. Whilst the meaning andsignificance of parental involvement is the starting point of this study, determiningthe level of involvement of the families in the educational activities atschools in terms of their socio-economic status is the main purpose of thisstudy. Consideringthe fact that research on parental involvement in schools in terms of the socio-economicstatus of parents is scarce, the present study may serve as an important datasource for researchers and policy makers in regard to comparing the effects of thisinvolvement.Purposeof the Study: The purpose of this studyis to examine the viewpoints of administrators, teachers and parents oninvolvement of the families in the process of education in terms ofsocio-economic status in public and private primary and secondary schools.Method: Interview and document analysis methods, which are both qualitativeresearch methods, were used in the study. The study group was 11 teachers, fouradministrators working at public and private primary and secondary schools inMugla and six parents. The data were collected through semi-structuredinterview methods. In addition, the documents related to the involvement ofparents to education were analysed—school newspapers, the announcements, newsand the activities section of the schools’ Web pages. In analysing the datacollected in this study, the NVivo8 package program and the descriptiveanalysis technique were used. The findings are presented with a descriptiveanalysis method. Findings:The results of the study indicate that parents from differentsocio-economic backgrounds do not have very different ideas about the processof involvement in the process of education. However, because school-familyinteraction in public schools and the trainings on parenting are not verysystematic even if socio-economic status is high, the interaction is not at adesired level. The reasons parents communicate with the schools were found tobe to evaluate student’s academic success and personal development. Both inpublic and private schools, involvement of parents in the decisions was in theform of asking parents their ideas. It was found that parents having a goodsocio-economic status were more willing and active in the procedure ofparticipating in the process of education.Conclusion and Recommendations: In order toincrease parent involvement in education, the guidance services at schoolsshould be used more functionally. For example, needs analysis towardsdetermining the needs of the parents and the students in their school lifeshould be made, and based on the results of the analysis, programmes to supportparent involvement in education should be prepared.

Kaynakça

Aziz, A. (2008). Sosyal bilimlerde arastirma yontemleri ve teknikleri [Research methods and techniquies in social sciences]. Ankara: Nobel Yayincilik.

Bower, H.A., & Griffin, D. (2011). Can the Epstein model of parental involvement work in a high-minority, high-poverty elementary school? A case study. Professional School Counseling, 15(2), 77-87.

Castro, M., Expósito-Casas E., López-Martín E., Lizasoain L., Navarro-Asencio E., & Gaviria A. J.L. (2015). Parental involvement on student academic achievement: A meta-analysis. Educational Research Review, 14, 33-46.

Camadan, F., & Sezgin, F. (2012). Ilkogretim okulu mudurlerinin okul rehberlik hizmetlerine iliskin gorusleri uzerine nitel bir arastirma. [A qualitative research on perceptions of primary school principals about school guidance services] Turk Psikolojik Danisma ve Rehberlik Dergisi, 4(38), 199-211.

Coleman, J.S. (1966). Equality of educational opportunity. (National Center For Educational Statistics No. OE -38001). Washington, D C: Government Printing Office.

Cooper, C.E., Crosnoe, R., Suizzo, M.-A., & Pituch, K.A. (2009). Family poverty, race, and the involvement of parents in early education. Journal of Family Journal of Family, 31(7), 1-12.

Crede, J., Wirthwein, L., McElvany N., & Steinmayr R. (2015). Adolescents’ academic achievement and life satisfaction: the role of parents’ education. Front Psychol. 6, 1-8.

Derrick-Lewis, S.M. (2001). Parental involvement typologies as related to student achievement. Unpublished dissertation. East Tennessee State University. Retrived from http://dc.etsu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1121&context=etd

Eccles, J., & Harold, R. (1996). Family involvement in children’s and adolescents’ schooling. In A. Booth&J. Dunn (Eds.), Family-school links: how do they affect educational outcomes? (pp.3–34). Mahwah, NJ: Erlbaum.

Epstein, J.L. (1995). School/Family/Community partnerships: Caring for the children we share. The Phi Delta Kappan, 76(9), 701-712.

Epstein, J.L. (2008). Improving family and community involvement in secondary schools. Principal Leadership, 8(2), 16-22.

Erdogan, C., & Demirkasimoglu N. (2010). Ailelerin egitim surecine katilimina iliskin ogretmen ve yonetici gorusleri [Teachers’ and school administrators’ views of parent involvement in education process]. Kuram ve Uygulamada Egitim Yonetimi, 16(3), 399-431.

Hair, N.L., Hanson L.J., Wolfe BL, & Pollak SD (2015). Association of child poverty, brain development, and academic achievement. JAMA Pediatr, 169(9), 822–829.

Hill, N. (2009). An analysis of teachers’ and parents’ perception of the barriers of parental involvement in urban elementary schools based on grade level. Unpublished dissertation. Capella University. Retrieved from http://search.Proquest.com/ docview/305163188

Jeynes, W.H. (2015). A Meta-analysis: The relationship between father involvement and student academic achievement. Urban Education, 50(4), 387–423.

Kartal, S. (2008). Ilk ve ortaogretim kurumlarinda velinin okul yonetimine katilimi [The participation of parents in primary and secondary school management] Ahi Evran Universitesi Kirsehir Egitim Fakultesi Dergisi, 9(1),23-30.

Kotaman, H. (2008). Turk ana babalarinin cocuklarinin egitim ogretimlerine katilim duzeyleri [Level of turkish parents involvement to their children’s education]. Uludag Universitesi Egitim Fakultesi Dergisi, 21(1), 135-149.

Lawson, M.A. (2003). School-family relations in context - parent and teacher perceptions of parent involvement. Urban Education, 38(1), 77-133, doi:10.1177/0042085902238687

Lee, J.-S., & Bowen N.K. (2006). Parent involvement, cultural capital, and the achievement gap among elementary school children. American Educational Research Journal, 43, 193-218.

Lindberg, E.N., & Demircan A.N. (2013). Ortaogretim okullarinda aile katiliminin degerlendirilmesi: aile katilim olcegi veli ve ogretmen formlarinin turkceye uyarlanmasi. [Parental participation at high school: adaptation of teachers’ and parents’ scales of parental participation] Cumhuriyet International Journal Of Education, 2(3), 64-78.

Krippendorff, K. (2004). Content analysis: An introduction to its methodology (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage Publications.

Miles, B.M., & Huberman A.M. (1994. Qualitative data analysis (2nd ed.).London: Sage Pub.

Patton, M.Q. (2002). Qualitative research and evaluation methods. Thousand Oaks, CA: Sage.

Punch, F.K. (2005). Introduction to social studies. (Bayrak D, Arslan HB, Akyuz Z, Trans.). Ankara: Siyasal Kitapevi.

Thompson, L., Lobb, C., Elling, R., Herman, S., Jurkiewicz, T., & Hulleza, C. (1997). Pathways to family empowerment: effects of family-centered delivery of early intervention services. Exceptional Children, 64, 99-113.

Tural, K.N.(2002). Ogrenci basarisinda etkili okul degiskenleri ve egitimde verimlilik. [Efficient school factors in students’ achievements and educational productivity] Ankara Universitesi Egitim Bilimleri Fakultesi Dergisi, 35(1-2), 39-54.

Singh, K., Bickley, P.G., Keith, T.Z., Keith, P.B., Trivette, P., & Anderson, E. (1995). The effects of four components of parental involvement on eighth grade student achievement: structural analysis of NELS-88 data. School Psychology Review, 24(2), 299-317.

Yildirim, A. & Simsek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel arastirma yontemleri [Qualitative research methods in social studies]. Ankara: Seckin Yayincilik.