Cilt: 7 - Sayı : 1
Türkiye’de Devlet (!) Toplum Gerilimini Azaltıcı Bir Aktör: Milli Görüş
Gökhan TUNCEL,Hasan YILMAZ

9 7

Öz Devlet ile toplum arasında yaşanan gerilimin, Türkiye siyasetininönemli sorun alanlarından birisini oluşturduğu ileri sürülmektedir.Oysa, konuyla ilgili yapılacak analitik bir çözümleme, ülkede yaşananındevlet toplum gerilimden daha çok, kendisini devlet olarak sunmaeğiliminde olan ve kamunun güç ve imkânıyla var olan seçkincikesim ile toplum arasındaki gerilim olduğunu ortaya koyacaktır.Türkiye siyasetinde bu durumu en iyi analiz eden ve bu çerçevedepolitika geliştiren ve uygulayan siyasetçilerin başında NecmettinErbakan gelmektedir. Devlet toplum ilişkisini adalet kavram vedüşüncesi üzerinden idealist bir yaklaşımla çözümleme ve kurgulamagayreti içerisinde olması, Erbakan’ı ve kurucusu olduğu Milli GörüşHareketi’ni Türkiye siyasetinde özgün bir konuma yerleştirmiştir.Devletin güç ve imkânlarını kendi menfaatleri doğrultusundakullanan, bu güç ve imkânların toplum tarafından veya toplumunmenfaatleri için kullanılması hususunda ise olabildiğince cimri vekıskanç davranan seçkinci kesime siyasal alandaki en önemli ve kapsamlı eleştiri Milli Görüş Hareketi’nden gelmiştir. Milli Görüş,bir taraftan seçkinci kesime ve anlayışa eleştiri getirirken, diğeryandan var olan düzen ve işleyişe alternatif düşünce ve politikalargeliştiren siyasi bir hareket olmuştur. Milli Görüş’ün geliştirdiğialternatif düşünce ve politikalar, devlet toplum ilişkisini olumluyönde etkileyerek, bu ilişkinin farklı bir evreye girmesine zeminhazırlamıştır. Birçok bilimsel ve aktüel araştırmaya konu olan MilliGörüş Hareketi’nin devlet toplum ilişkisine etkisinin de, derinliklibilimsel bir araştırma konusu yapılması, Türkiye ve İslam Dünyasıaçısından oldukça önemlidir.Yapılacak bu çalışmada, öncelikle Türkiye’de yaşanan devlet (!) toplumgeriliminin aktör, unsur ve yansımaları belirlenecek, daha sonraMilli Görüş Hareketi’nin bu aktör ve unsurlara yönelik yaklaşımlarıdeğerlendirmeye tabi tutulacaktır. Milli Görüş Hareketi’nin ülkedeyaşanan gerilimi azaltıcı çabalarının, devlet ve toplum açısındantaşıdığı önem de, bu çalışmada farklı yönleriyle tartışma konusuyapılacaktır.
Anahtar Kelimeler: Siyaset, Toplum, Devlet, Milli Görüş, Erbakan
Anahtar Kelimeler:

Kaynakça

ARPACI, Işıl (2012), Türk Siyasal Yaşamına Etkileri Bakımından İslamcılık ve Necmettin Erbakan, İnönü Üniversitesi SBE Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi ABD, Yayınlanmamış Doktora Tezi

ATACAN, Fulya (2005), “Explaining Religius Politics at the Crossroad:AKP- SP”, Turkish Studies, V.6, N.2

AYYILDIZ, Ebru (2009), “Türk Bütçe Sisteminde Ek Bütçe Uygulamaları(1995-2004)”, Sayıştay Dergisi, Sayı: 73, (s.69- 94)

BULAÇ, Ali (2009), Göçün ve Kentin Siyaseti (MNP’den SP’ye MilliGörüş Partileri), İstanbul: Çıra Yayınları

CAN, Burhanettin (2011), “Ölümünde Bile Sisteme İsyanını SürdürenAdam: Mücahid Erbakan”, Umran Dergisi, Sayı: 200, (s.15- 29)

ERBAKAN Necmettin, (1973b), Milli Görüş ve 3. Beş Yıllık Plan, Ankara:Furkan Yayınları. ERBAKAN, Necmettin (1974), Üç Konferans,Sanayileşme Davamız İstanbul: Fetih Yayınevi

ERBAKAN, Necmettin (1975), Milli Görüş, İstanbul: Dergah Yayınları

ERBAKAN, Necmettin (1991), Tedavi- Adil Düzen, Ankara: Refah PartisiYayını

ERBAKAN Necmettin, (1992), TBMM Tutanak Dergisi, 23.09.1992,s. 294-311

ERBAKAN Necmettin, (2010a), Yeni Bir Dünya ve Adil Düzen, Ankara:ESAM Yayınları

GEDİZ, Burcu, Hakan YALÇINKAYA (2001), “Nasıl Bir Bütçe Politikası”,Yönetim ve Ekonomi Dergisi, C.7, S.1, (53- 72)

İNCEOĞLU, Efecan (2009), Türkiye’de İslamcılığın Evrimi, Anlara ÜniversitesiSBE Siyaset Bilimi Anabilim Dalı, Yayınlanmamış YüksekLisans Tezi

KEYDER, Çağlar; (2003), Türkiye’de Devlet ve Sınıflar, İstanbul: İletişim Yayınları

KONGAR, Emre (1979), Toplumsal Değişme Kuramları ve Türkiye Gerçeği, İstanbul: Bilgi Yayınevi

MARDİN, Şerif; (2004a), Türkiye’de Din ve Siyaset, İstanbul: İletişim Yayınları.

MECHAM, Quinn (2011), “Erbakan’ın Mirası”, Umran Dergisi, Sayı:200, (s.32-35)Milli Nizam Partisi Parti Programı (1970)

Refah Partisi Seçim Beyannamesi, (1995)

ROY, Oliver (2005), Siyasal İslamı’ın İflası, İstanbul: Metis Yayınları

SARIBAY, Ali Yaşar, (1985), Türkiye’de Modernleşme Din ve Parti PolitikasıMSP Örneği, İstanbul: Alan Yayıncılık

SARIBAY Ali Yaşar; (2004), Global Toplumda Din ve Türkiye, İstanbul:Everest Yayınları

SERTER, Fehmi Batur; (2007), “Türkiye’de Dinsel Politik Yapı ve AvrupaBirliği Süreci”, Yayınlanmamış Yüksel Lisans Tezi, İzmir:Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü

ŞAYLAN, Gencay (1991), Türkiye’de İslamcı Siyaset, İstanbul: Verso

YAVUZ, Hakan M.; (2003), Islamic Political Identity in Turkey, USA:Oxford University Press.

Gökhan TUNCEL,Hasan YILMAZ