TÜRKİYE’DE BEŞERİ SERMAYENİN ÖNEMİ, İKTİSADİ BÜYÜME İLE İLİŞKİSİ VE SOSYAL BOYUTU ÜZERİNE TEORİK BİR İNCELEME

Bu çalışmada, iktisadi büyümenin temel unsurlarından biri olan beşeri sermayenin önemi ortaya konulmaktadır. Gelişmekte olan ülkelerin ekonomik kalkınması ve sürdürülebilir nitelikte büyümesi, özellikle beşeri sermayenin göstereceği gelişmeye bağlıdır. Bununla beraber beşeri sermaye yatırımlarının gelişmesi eğitim, sağlık, nüfus, ekonomik gelir ve yaşam düzeyinin iyileşmesiyle birebir ilgilidir. Çalışmada aynı zamanda Türkiye’deki beşeri sermaye göstergelerinden sağlık-eğitim-nüfus gibi kavramların önemi vurgulanmakta ve bu kavramlara ilişkin sayısal verilerle konu desteklenmektedir. Kalkınma ve beşeri sermaye kavramlarının insani gelişmişlik endeksine göre karşılıklı ilişkisinin Türkiye açısından ele alınması çalışmanın bir diğer önemli boyutunu oluşturmaktadır.

A THEORETICAL REVIEW ON THE IMPORTANCE OF HUMAN CAPITAL IN TURKEY ITS RELATIONSHIP WİTH ECONOMIC GROWTH AND ITS SOCIAL DIMENSION

In this study, the importance of human capital, which is one of the basic elements of economic growth, is put forward. The economic development and sustainable growth of developing economies are particularly dependent on the development of human capital. At the same time, the development of human capital investments is directly related to the improvement of education, health, population, economic income and life. The study also concepts such as the importance of human capital as a form of health-education population in Turkey and emphasized issues related to these concepts are supported with quantitative data. Addressing the human development index mutual relations based on the concept of human capital in terms of deve-lopment and operation of Turkey constitutes another important dimension.Purpose of the study; the importance of the concept of human capital and its relationship with economic growth, the importance of using information and technology in the development of global and national economy, to increase productivity, to create a qualified and qualified workforce, to provide a stable economic growth, to gain competitive advantage in the world markets and have a say to emphasize the importance of human capital.As a result, it can be said that when the importance given to human capital increases, eco-nomic growth can be realized in a healthier and more qualitative way.

Kaynakça

AKÇA. F. (2014).Beşeri sermayenin ekonomik büyümeye etkisi: Türkiye üzerinden bir uygulama. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Temmuz, Sivas.

AT K, H. (2006). Beşeri Sermaye, Dış Ticaret ve Ekonomik Büyüme, 1. Baskı, Ekin Kitabevi, Bursa.

BARRO, R. J. (1991). “Economic Growth in a Cross Section of Countries , Quarterly Journal of Economics. 56, 407- 443.

BERBER, M. (2015). “ ktisadi Büyüme ve Kalkınma , 5. Baskı, Derya Kitabevi, Trabzon.

ÇANKA A, Eda. (2009), Türkiye’de Beşeri Sermaye ve Ekonomik Büyüme lişkisi, Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Muğla.

ÇANKAYA, E. VE KARATAŞ, M. (2010). “ İktisadi Kalkınma Sürecinde Beşeri Sermayeye İlişkin Bir İnceleme . Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(3), ss. 29-55.

ERCAN, N. Y. (2002). İçsel büyüme teorisi: Genel bir bakış. Planlama Dergisi, Özel Sayı,129-138.

ESER, K. ve Gökmen, Ç. (2009), “Beşeri Sermayenin Ekonomik Gelişme Üzerindeki Etkileri: Dünya Deneyimi ve Türkiye Üzerine Gözlemler , Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, C.1, S.2, ss.1309-8012.

Gümüş, . (2004), Beşeri Sermaye ve Ekonomik Kalkınma: Türkiye Üzerine Ekonometrik Bir Analiz (1960-2002), Erzurum Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, ( ayımlanmamış Doktora Tezi), Erzurum.

HENDERSON, D. J., POLACHEK, S. W., & WANG, L. (2011). Heterogeneity in schooling rates of return. Economics of Education Review, 30(6), 1202-1214.

HUSZ, M. (1989), Human Capital, Endogenous Growth, and Government Policy ,Peter Lang Pub. Inc., New York.

JONES, C. I. (2002). Sources of US economic growth in a world of ideas. The American Economic Review, 92(1), 220-239.

KİBRİTÇİOĞLU , A. (1998), “ İktisadi Büyümenin Belirleyicileri ve Yeni Büyüme Modellerinde Beşeri Sermayenin Yeri , AÜ Sosyal Bilgiler Fakültesi Dergisi, S: 53, C:1-4, ss.207-230.

KONYA, S. (2012). İhracata dayalı sanayileşme stratejilerinin büyüme üzerine etkisi: Türkiye üzerine ampirik bir uygulama (Doctoral dissertation, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).

LİPSE , Richard E., STEINER Peter O. ve P RVIS, Dauglas D. (1984), Economics, 7. Baskı, Harper and Row Publishers, New York.

LUCAS, R, E. (1988). On the Mechanics of Economic Development, Journal of Monetary Economics, S:22.MANKIW, G., Romer, D., & WEIL, D. (1992). A contribution to the emprics of economic growth. Ouarterly Journal of Economics, 107(2), 407-437.

MINCER J.A. (1974). Schooling, Experince and Earnings. Newyork: Columbia University Press.

PARASIZ, . (2008), Büyüme Teorileri, . Baskı, Ezgi Kitabevi, Bursa.

PSACHAROPOULOS, G., & PATRINOS, H. A. (2004). Returns to investment in education: a further update. World Bank Policy Research Working Paper 2881. September. http://documents.worldbank.org/curated/en/512891468739485757/123523322_20041117181555/additional/multi0page.pdf.

ROMER, P. M. (1986). Increasing Returns and Long-Run Growth, The Journal of Political Economy, S:94, Volume:5.

ROMER, D. (2012). Advanced Macroeconomics (Fourth edition). Boston MA: McGraw Hill.

TABAN S. ve M. KAR (2006). Beşeri sermaye ve ekonomik büyüme; nedensellik analizi, 1969-2001, Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 159-181.

TİRYAKİOĞLU , M. (2008) “Gelişmekte Olan lkelerin Çıkmazı: Beşeri Sermaye oksulluğu , Ege Akademik Bakış Dergisi, S:8, C:1, ss.319-337.

TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu ( İşsizlik Verileri), (Erişim Tarihi:1 .12.2018) http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist

TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu ( lköğretim Okullaşma Oranı), (Erişim Tarihi:20.12.2018) http://tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist

TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu (Ortaöğretim Okullaşma Oranı), (Erişim Tarihi: 20.12.2018) http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist

TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu (Sağlık Harcamaları İstatistikleri), (Erişim Tarihi: 21.12.2018) http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist

TÜİK, Türkiye İstatistik Kurumu (Sağlık Verileri), (Erişim Tarihi:21.12.2018) http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do?metod=temelist

UNDP Human Development Report, (2003). http://hdr.undp.org/en/content/human-development-report-2003, 17.02.2019http://www.tr.undp.org/content/turkey/tr/home/presscenter/articles/2018/09/tuerkiye-insani-gelisme-endeksinde-64--oldu0.html, (Erişim Tarihi:2 .12.2018)