VEFAKÂRLIK ÖLÇEĞİNİN GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Vefakârlık, yapılan iyilikleri unutmamaktır ve iyilikte bulunanlara karşı iyilikle karşılık vermektir. Bu çalışmanın amacı, Vefakârlık Ölçeği geliştirmek, geliştirilen bu ölçeğin geçerlik ve güvenirliğini sağlamaktır. Bu amaçla, geliştirilen Vefakârlık Ölçeği’nin uygulamaları, 2013-2014 Öğretim yılında Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nde öğrenim gören öğrencilerden tesadüfî olarak seçilen 332’si kız, 288’i erkek olmak üzere toplam 620 kişi üzerinde yapılmıştır. Ölçeğin yapı geçerliği için döndürülmüş faktör analizi sonucuna göre, ölçeğin maddeleri yedi faktörde toplanmıştır. Ölçek, 36 maddeden oluşmuştur. Ölçeğin KMO uyum ölçüsü değeri: ,917’dir. Bu değer kritik olarak kabul edilen 0,70’in üzerindedir. Aynı veriler için hesaplanan Bartlett Küresellik Testi 9054,560 olup, 0,001 düzeyinde manidardır. Ölçeğin korelâsyonuna dayalı olarak yapılan madde analizi sonuçlarına göre, korelasyon değerleri r = .32 (m.19) ile  r = .76 (m.38) arasında değiştiği tespit edilmiştir. Vefakarlık Ölçeği’nin güvenirliği için Cronbach Alpha güvenirlik kontrol yöntemleri kullanılmıştır. Cronbach Alpha güvenirlik iç tutarlılık katsayısı ölçeğin geneli için .92 olarak bulunmuştur. Ölçeğin geneline bakıldığında üniversite öğrencilerinin vefakârlık düzeyi puan ortalamalarının (4.52), iyi düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlara göre, Vefakârlık Ölçeği’nin geçerli ve güvenilir olduğu kanısına varılmıştır.

FIDELITY SCALE: THE STUDY OF ITS VALIDITY AND RELIABILITY

Fidelity is not to forget the favours done by others and to respond them with favours. The purpose of this study is to develop a reliable and valid Fidelity Scale. To this purpose, the developed Fidelity Questionnaire was applied to 620 Abant İzzet Baysal University’s students consisting of 332 women and 288 men by using random sampling method in the 2013-2014 academic year. According to result of the returned factor analysis which is done for construction validity of the scale, it was found that the items of the scale were collected in seven factors. The scale consists of 36 items. The value of KMO was detected as ,917. This value is above 0.70 which is accepted as the critical value. The result of the Bartlett Sphericity Test was determined as 9054,560 and it is significant at the level of 0.001. According to the results of the item analysis done on the basis of correlation of the scale, the correlation values were found between r = .32 (m.19) and r = .76 (m.38). Cronbach's alpha reliability test was used for the reliability of the Fidelity Scale, and internal consistency coefficient of the scale was found as .92. When the scale was examined in general, it was found that the average of university students’ fidelity scores (4.52) is at a good level. According to these results, it is concluded that Fidelity Scale is valid and reliable.

Kaynakça

Arseven, Ali Doğan, Alan Araştırma Yöntemi, Ankara: Gül Yayınları, 1993.

Bahadır, Abdülkerim, İnsanın Anlam Arayışı ve Din, İstanbul: İnsan Yayınları, 2011.

Bilmen, Ömer Nasuhi, Dinî ve Felsefî Ahlâk Lügatçesi, İstanbul: Bilmen Yayınları, 1967.

Blumenfeld-Jones, Donald, “Fidelity as a criterion for practicing and evaluating narrative inquiry” International Journal of Qualitative Studies in Education, 8/1 (1995), 25-35.

Büyüköztürk, Şener, Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitab, Ankara: Pegem Akademi Yayınları, 2008.

Cürcâni, Seyyid Şerif, Kitabu’t-Ta’rifat, (çev. A. Erkan), İstanbul: Bahar Yayınları, 1997

Doğan, Mehmet, Büyük Türkçe Sözlük, İstanbul: Pınar Yayınları, 2005.

Erikson, Erik, H., “Psikososyal Kimlik”. (çev. M.D. Karacoşkun), Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 3/2 (2003), 181-192.

Görmez, Mehmet, “Vefakârlık ve Ahde Vefa” Diyanet Aylık Dergi, 246 (2011), 3.

Hökelekli, Hayati, İnsani Değerler, İstanbul: DEM Yayınları, 2013.

İbn-i Mazûr, Cemalüddin Muhammed b. Mükrim, Lisanü’l- Arab, Kahire: Daru’l-Maarif, ts.

Karacoşkun, M. Doğan, “Sevgiyi Kökleştiren Haslet Vefa”, Ankara: Diyanet Aylık Dergi, 246 (2011), 4-7.

Karatay, Halit. “Okuma Stratejileri Bilişsel Farkındalık Ölçeği”, AİBÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2/19 (2009), 58-78.

Kızıler, Hamdi, Canikli, İlyas, Değerler Eğitimi, Karabük: Deneme Yayınları, 2015.

Korlaelçi, Mürteza “G. Marcel’e Göre Bağlılık ve Sadakat”, Felsefe Dünyası, 6 (1992).

Oxford, Rebecca, Language Learning Strategies: What Every Teacher Should Know, Boston: Heinle and Heinle, 1990.

Sencer, Muzaffer, Toplum Bilimlerinde Yöntem, İstanbul: Beta Yayım Basım, 1989.

Sipahi, B. v.dğr., Sosyal bilimlerde SPSS’le Veri Analizi, İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım, 2008.

Şencan, Hüner, Sosyal ve Davranışsal Ölçümlerde Geçerlilik ve Güvenirlik, Ankara: Seçkin Yayıncılık, 2005.

Tarhan, Nevzat, Duyguların Dili, İstanbul: Timaş Yayınları, 2013.

Tekin, Halil, Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme, Ankara: Has‐Soy Matbaası, 1984.

Tezbaşaran, A. Ata, Likert Tipi Ölçek Geliştirme Kılavuzu, Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları, 1997.

Turgut, M. Fuat, Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme Metotları, Ankara: Saydam Matbaacılık, 1984.

Uludağ, Süleyman, Tasavvuf Terimleri Sözlüğü, İstanbul: Kabalcı Yayıncılık, 2012.

Uysal, Veysel, Türkiye’de Dindarlık ve Kadın, İstanbul: Çamlıca Yayınları, 1996.

Yavuz, Yusuf Şevki, “Bezm-i Elest” TDV İslâm Ansiklopedisi (DİA), VI, 107.

Yeğin, Hüseyin İbrahim, Üniversite Gençliğinde Vefa Duygusu, İstanbul: Rağbet Yayınları, 2015.