Down Sendromu Olan Çocuklarin Temel Kavramlari ile Ortalama Sözce Uzunluklari Arasindaki İlişki

Down sendromu (DS) olan çocukların temel kavramları ile ortalama sözce uzunlukları (OSU) arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla 2010-2011 yılları arasında Ankara ilinde yaşayan 3-6 yaş arasındaki DS’lu 30 çocuk ile çalışılmıştır. Katılımcıların engelliler için düzenlenen sağlık kurulu ve özel eğitim değerlendirme kurulu raporlarında Down sendromu tanısının olmasına dikkat edilmiştir. Boehm-3 Temel Kavramlar Testi (36-72 ay) çocuklara bire bir uygulanarak temel kavramlar puanı elde edilmiştir. Doğal dil örneği alınarak katılımcıların OSU’ları belirlenmiştir. Boehm -3 Temel Kavramlar Testi’nde yer alan üst ve en büyük kavramları katılımcıların en başarılı olduğu kavramlarken çevresinde ve biraz fakat çok değil kavramları çocukları zorlayan kavramlar olmuştur. Katılımcıların (r=0,71; p

Investigation of Relationship Between Basic Concept and Mean Length of Utterances in Children with Down Syndrome

The study was conducted to investigate the development of children (N=30) with Down syndrome (DS) in terms of basic concepts and mean length of utterances (MLU). The universe of this study was consisted of 3-6 years of children with DS located in Ankara, in 2010-2011. All participants are paid attention to have a special education evaluation report in Down syndrome diagnosis.The basic concepts scores were obtained through one-on-one application of the Boehm-3 Basic Concepts Test for children in the groupe DS. Participants’ MLUs were determined by taking natural language samples. It was found that the relationship between the MLU and basic concept total score of the children with DS (r=0.71; p

Kaynakça

Abbeduto, L. Warren, S., F. & Conners, F., A. (2007). Language Development in Down Syndrome: From The Prelinguistic Period to The Acquisition of Literacy. Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 13, 247-261.

Acarlar, F. (2006). Down Sendromlu Çocuklar ve Yetişkinlerde Dil Gelişimi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 7 (1), 1-13.

Aksu-Koç, A. & Slobin, D.I. (1985). The Acquisition of Turkish. D.I. Slobin (ed). The Crosslinguistic Study of Language Acquisition. V.1. Hillside, NJ: Lawrence Erlbaum Association.

Anward, J. (2006). Word Classes/parts of Speech: Overview. Brown, K. (Ed.). Encyclopedia of language and linguistics. 13, 628–632. Oxford, UK. Elsevier.

Aydın, B. (2004). Down Sendromlu Çocuklarda Dil Sisteminin İşleyişi Üzerine Dilbilimsel Bir Çözümleme. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. İzmir.

Başal, M. (1999). Zihin Engelli Çocukların Türkçe’deki Ad Çekim Eklerini Kullanımları. Yayınlanmamış doktora tezi. Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eskişehir.

Baykoç-Dönmez. N. (1986). Dil Gelişimi ve Dil Gelişimini Değerlendirmede Kullanılan Testler. Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Dergisi, 1.

Baykoç-Dönmez, N. ve Arı, M. (1987). 12-30 Aylık Türk Çocuklarında Dilin Kazanılması. Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Dergisi, 2.

Beech, M., C. (1981). Concurrent Validity of the "Boehm Test of Basic Concepts". Learning Disability Quarterly, 4 (1), 53-60.

Beirne-Smith, M., Ittenbach, R.,F. & Patton, J.R. (2002). Down Syndrome. Mental Retardation. Merrill, Prentice Hall. Ohio, USA.

Berglund, E., Eriksson, M. & Johansson, I. (2001). Parental Reports of Spoken Language Skills in Children with Down Syndrome. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 44, 179–191.

Bloom, L. & Lahey, M., (1978). Language Development and Language Disorders. John Wiley ve Sons, Newyork. USA.

Boehm, A., E. (1971). Boehm Test of Basic Concepts. Journal of Educational Measurement. 7 ( 2), 139-140.

Boehm, A., E. (1972). Assesing for Teaching with Young Children. Paper Presented to American Psychological Association.

Boehm, A. E. (2000). Assessment of Basic Relational Concepts. B. A. Bracken (Ed.), The Psychoeducational Assessment of Preschool Children. Needham Heights, MA: Allyn ve Bacon.

Boehm, A., E. (2001). Technical Report. Boehm 3. Preschool. Boehm Test of Basic Concepts. Third Edition. Web:

http://psychcorp.pearsonassessments.com/hai/images/Products/Boehm3/BoehmIII_Tec hRPT.pdf. 11 Aralık 2012’de alınmıştır.

Bracken, B. A. & Shaughnessy, M. (2003). An Interview with Bruce Bracken about the measurement of basic concepts in children. North American Journal of Psychology, 5, 351–363.

Bracken, B. A. & Crawford, E. (2010). Basic Concepts in Early Childhood Educational Standards: A 50-State Review. Early Childhood Education Journal, 37, 421– 430.

Brown, R. (1973). A First Language: The Early Stages. Cambridge, MA: Harvard University Press.

Cairns, P. & Jarrold, C. (2005). Exploring the Correlates of Impaired Non-word Repetition in Down Syndrome. British Journal of Developmental Psychology, 23, 401–416.

Canfield, M.A., Honein, M. A., Yuskiv, N., Xing, J., Mai, C.T., Collins, J. S., Devine, O., Petrini, J., Ramadhani, T. A., Hobbs, C. A. & Kirby, R. S. (2006). National Estimates and Race/ethnic-specific Variation of Selected Birth Defects in the United States, 1999–2001. Birth Defects Research A Clinical and Molecular Teratology, 76, 747–756.

Carrow-Woolfolk, E. & Lynch, J.,I. (1982). An Integrative Approach to Language Disorders in Children. Grune veStratton. Florida. USA.

Casby, M.W. (2011). An Examination of the Relationship of Sample Size and Mean Length of Utterance for Children with Developmental Language Impairment. Child Language Teaching and Therapy, 27(3) 286–293.

Cardosa-Martins, C., Mervis, C. B. & Mervis, C. A. (1985). Early Vocabulary Acquisition by Children with Down Syndrome. American Journal of Mental Deficiency, 90,177–184.

Chapman, R. S., Schwartz, S. E., & Kay-Raining Bird, E. (1991). Language Skills of Children and Adolescents with Down syndrome: I. Comprehension. Journal of Speech and Hearing Research, 34, 1106–1120.

Chapman, R. S., Seung, H-K., Schwartz, S. E. & Kay-Raining Bird, E. (1998). Language Skills of Children and Adolescents with Down Syndrome: II. Production deficits. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 41, 861-873.

Chapman, R. S. (2006). Language Learning in Down Syndrome: The Speech and Language Profile Compared to Adolescents with Cognitive Impairment of Unknown Origin. Down Syndrome: Research ve Practice, 10, 61–66.

Cleland, J. Wood, S., Hardcastle, W., Wishart, J. & Timmins, C. (2010). Relationship Between Speech, Oromotor, Language and Cognitive Abilities in Children with Down’s Syndrome. International Journal of Language and Communication Disorders, 45, (1) 83-95.

Eadie, P. A., Fey, M. E., Douglas, J. M. & Parsons, C. L. (2002). Profiles of Grammatical Morphology and Sentence Imitation in Children with Specific Language Impairment and Down Syndrome. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 45, 720–732.

Ege, P. (1994). Çocuklarda Dil Bozuklukları ve Okul Başarısı. Özel eğitim Dergisi,1(4), 3-9.

Ege, P. (2004). Dil ve Konuşma Bozuklukları. Yüksek lisans yayınlanmamış ders notları. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Ege, P. (2005). Sözdizimsel ve Biçimbilgisel Gelişim. S. Topbaş (ed.). Dil ve Kavram Gelişimi, Ankara: Kök Yayıncılık.

Ege, P. (2006). Farklı Engel Gruplarının İletişim Özellikleri ve Öğretmenlere Öneriler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi, Özel Eğitim Dergisi, 7 (2), 1- 23.

Ege, P., Acarlar, F. ve Güleryüz, F. (1998). Türkçe kazanımında yaş ve ortalama sözce uzunluğunun ilişkisi. Türk Psikoloji Dergisi, 13, 41, 19-33.

Erdem, R. (2004). Zihinsel Engelli Öğrencilerin Bazı Dil Konuşma Özelliklerinin Konuşmalarının Anlaşılabilirliğine Etkisinin İncelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara

Erdem, R. (2011). Down Sendromlu ve Engelli Olmayan Çocukların Zihin Kuramı Becerileri ile Dil Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara.

Ergül, A. (2007). Boehm Okul Öncesi Temel Kavramlar Testi-3’ün 36-47 Aylık Çocuklar İçin Türkçeye Uyarlama Çalışması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Eroğlu-Özcan, A. (1998). Down Sendromlu Çocuk Anneleri İle Normal Gelişim Gösteren Çocuk Annelerinin Doğal Ortamda Günlük Rutinlerde "Sözel İletişim Amaçlarının" Betimlenmesi ve Karşılaştırılması. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Anadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Eskişehir.

Facon, B., Facon-Bollengier, T. & Grubar, J. C. (2002). Chronological Age, Receptive Vocabulary, and Syntax Comprehension in Children and Adolescents with Mental Retardation. American Journal on Mental Retardation,107(2), 91–98.

Facon, B., Grubar, J. C. & Gardez, C. (1998). Chronological Age and Receptive Vocabulary of Persons with Down Syndrome. Psychological Reports, 82, 723–726.

Facon, B., Magis, D. & Courbois, Y. (2012). On the Difficulty of Relational Concepts Among Participants with Down Syndrome. Research in Developmental Disabilities, 33, 60–68.

Fazio, B. B., Johnston, J. R. & Brandl, L. (1993). Relation Between Mental Age and Vocabulary Development Among Children with Mild Mental Retardation. American Journal on Mental Retardation, 97, 541–546.

Finestack, L. H., Palmer M. & Abbeduto L. (2012). Macrostructural Narrative Language of Adolescents and Young Adults with Down Syndrome or Fragile X Syndrome. American Journal of Speech-Language Pathology, 21, 29–46.

Fowler, A. E. (1998). Language in Mental Retardation: Associations with and Dissociations from General Cognition. In J. A. Burack, R. M. Hodapp and E. Zigler(Eds) Handbook of Mental Retardation and Development (Cambridge: Cambridge University Press), 290–333.

Gençay, G. (2007). Üç-Dört Yaş Gelişim Özelliği Gösteren Zihinsel Engelli Çocukların Aldıkları Eğitimin Dil Gelişimine Etkisinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Ankara.

Gümüşcü-Tuş, Ş. (1996). Down Sendromlu Bebeklerin Eğitiminde Kullanılan Ev Programlarının Bebeğin Gelişimine Etkisinin İncelenmesi. Yayınlanmamış doktora tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Ankara.

Howard, V.F., Williams, B. & Lepper, C.E. (2011). İnsan Gelişimi. (Çev. Ş. Demir, Ed. G. Akçamete) Özel Gereksinimi Olan Küçük Çocuklar: Eğitimciler, Aileler ve Hizmet Verenler İçin Bir Başlangıç. Ankara, Nobel Akademik Yayıncılık. (Eserin orjinali 2010’da yayımlandı).

Kanık-Richter, N. (1998). Erken Eğitim Down Sendromlu Bebeği Olan Annelerin Stres ve Anne-Bebek Etkileşim Düzeyine Etkisi. Yayınlanmamış doktora tezi. Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. Ankara.

Kesikçi, G. (1992). Zihinsel Özürlü Çocuklarda Bellek ve Dil Gelişimi Bozukluğu Arasındaki Etkileşim. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ege Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. İzmir.

Kuder, S. J. (1997). Understanding Language and Communication. Teaching Students with Language and Communication Disabilities. Allyn ve Bacon. USA.

Kumin, L. (1996). Speech and Language Skills in Children with Down Syndrome. Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 2, 109-115.

Kumin, L. (1994). Topics in Down Syndrome. Communication Skills in Children with Down Syndrome. A Guide for Parents. Bethesda, MD: Woodbine House. USA.

Kumin, L. (2003). Early Communication Skills for Children with Down Syndrome: A Guide for Parents and Professionals. 2. Baskı. Bethesda, MD: Woodbine House.

Martin, G. E., Klusek, J., Estigarribia, B. & Roberts, J. E. (2009). Language Characteristics of Individuals with Down Syndrome. Topics in Language Disorders, 29, 112–132.

Maviş, İ. (2005). Çocukta Anlambilgisi Gelişimi. S. Topbaş (ed.). Dil ve Kavram Gelişimi, Kök Yayıncılık. Ankara.

Mclean, M., Bailey Jr., D., B. & Wolery, M. (1996). Assessing Communication Skills. Assesing Infants and Preschoolers with Special Needs. Prentice Hall, Ohio, USA.

MEB, (2006a). Okul Öncesi Eğitim Programı (36-72 aylık Çocuklar için). Milli Eğitim Bakanlığı Yayınevi. Ankara.

MEB, (2006b). Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği. Milli Eğitim Bakanlığı Yayınevi. Ankara.

Miller, J. F. (1999). Profiles of Language Development in Children with Down Syndrome. In J. F. Miller, M. Leddy & L. A. Leavitt (Eds). Improving the Communication of People with Down Syndrome (Baltimore: Paul H. Brookes Publishing Co.). 11–39.

Miolo, G. Chapman, R. & Sindberg. H. (2005). Sentence Comprehension in Adolescents With Down Syndrome and Typically Developing Children: Role of Sentence Voice, Visual Context, and Auditory-Verbal Short-Term Memory. Journal of Speech, Language, and Hearing Research, 48 (1), 172-188.

Owens, R. (1984). Preschool Language Development. Language Development, An Introduction. Charles E. Merrill. Columbus, Ohio.USA.

Owens, R. (1999). Language Disorders. A Functioanal Approach to Assessment and Intervention. AllyveBacon.Boston.USA.

Paul, R. (2001). Language Disorders. From Infancy through Adolescence. Assessment ve Intervention. Mosby. Missouri. USA.

Roberts, J.E., Price, J. & Malkin, C. (2007). Language and Communication Development in Down Syndrome. Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 13, 26-35.

Rosenberg, S., & Abbeduto, L. (1993). Topics in Applied Psycholinguistics. Language and Communication in Mental Retardation, Development, Processes, and Intervention. Lawrence Erlbaum Associates. New Jersey. USA.

Salvia, J. & Ysseldyke, J., E. (1978). Assessment of Language. Assessment in Special and Remedial Education. Houghton Mifflin Company. Boston. USA.

Silverman, W. (2007). Down Syndrome: Cognitive Phenotype. Mental Retardation and Developmental Disabilities Research Reviews, 13, 228 -236.

Sheila, C. & Irene, S. (1975). The Relationship Between the Cognitive, Conceptual, Emotional, Kindergarteners. Annual Convocation of the Northeastern Educatioanal Research Association. New York. Development in Disadvantaged

Slobin, D. I. (2008). The Child Learns to Think for Speaking: Puzzles of Crosslinguistic Diversity in Form Meaning Mappings. Studies in Language Sciences, 7, 3–22.

Spector, C. C. (1979). The Boehm Test of Basic Concepts: Exploring the Test Results for Cognitive Deficits. Journal of Learning Disabilities, 12 (8), 66-69.

Şen, S. (2008). Erken Eğitim Alan ve Almayan Down Sendromlu Çocukların Genel Gelişimlerinin ve Görsel Algı Becerilerinin İncelenmesi.Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Marmara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. İstanbul.

Şentürk, I. (2006). Çevresel İpuçlarına Dayalı Dil Öğretimi Yönteminin Zihinsel Engelli Öğrencilerin Sözcük Üretimlerinde Etkililiği. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara.

Ülke- Kürkçüoğlu, B. (2009). İletişim Becerilerinin Gelişimi. E. S. Batu (ed). 06-Yaş Arası Down Sendromlu Çocuklar ve Gelişimleri. Kök Yayıncılık. Ankara.

Yıldız, G. (2008). Down Sendromlu Bireylerin Türkçedeki Çekim Eklerini Kullanım Özelliklerinin İncelenmesi. Yayınlanmamış yüksek lisans tezi. Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara.

Zhou, Z. & Boehm, A. (2004). American and Chinese Children’s Understanding of

Basic Relational Concepts in Directions. Psychology in the Schools, 41(2), 261-272.

51446 13351

Arşiv
Sayıdaki Diğer Makaleler